” Z dziejów i kultury Krakowa”

Muzeum Historyczne Miasta Krakowa – Pałac “Krzysztofory”
Krakowskie pałace od wielu lat urzekają zarówno krakowian, jak i turystów swoją magią i bogatąeszłością. W jednym z nich – niegdysiejszej siedzibie wielu znamienitych rodów magnackich; miejscu częstych wizyt monarchów, powstańców, artystów i polityków, zwanym ” pod Krzysztofory”, zlokalizowano stałą ekspozycję ilustrującą ważne tematy z dziejów miasta od jego założenia aż po czasy II Rzeczpospolitej.

Fascynującą podróż po dziejach dawnej stolicy kraju rozpoczynamy w muzealnej zbrojowni – miejscu prezentującym szereg rodzajów i typów broni.

Umieszczenie tej tematyki na samych początku wystawy jest jak najbardziej uzasadnione bo przecież to właśnie broń przez wiele stuleci decydowała o bezpieczeństwie miasta. Na wystawie zaprezentowano rozmaite jej przykłady z czasów średniowiecznych, reprezentowanych między innymi przez olbrzymie miecze dwuręczne, różnorodne wzory broni drzewcowej czy kusze myśliwsko – bojowe. Epoki późniejsze ilustrowane są przez renesansowe rapiery, szable czy grupę broni palnej. Eksponatami najczęściej pobudzającymi wyobraźnię muzealnej publiczności są zbroje turniejowe i pikinierskie oraz kolekcja hełmów, wykonana w pracowniach zachodnioeuropejskich płatnerzy na przełomie XVI i XVII stulecia.)

Sala Fontany to jedno z najbardziej reprezentacyjnych miejsc głównej siedziby Muzeum Historycznego miasta Krakowa. Jej nazwa to swoisty hołd oddany znanemu włoskiemu rzeźbiarzowi i sztukatorowi – Baltazarowi Fontanie. W miejscu tym, wypełnionym portretami dawnym światłych
obywateli krakowskiego grodu podziwiać można dzieło artysty – nawiązujący do mitologii stiuk sufitowy “Strącenie Faetona”.

Drugim miejscem w Pałacu, gdzie znajdują się stiuki autorstwa Fontany jest kaplica , zaprojektowana przez Jakuba Sollariego. W tym jednym z piękniejszych zakątków krzysztoforskiego pałacu na uwagę zasługują również polichromie, wykonane przez Karola Dankwarta, współpracownika Fontany .

	Wnętrze Katedry na Wawelu, S. Świerzyński
	Sala Królewska

Wjazd Królowej Jadwigi do Krakowa, W. Rossowski

Kolejny z punktów wystawy – sala nazywana ” Królewską ” prezentuje Kraków jako miasto stołeczne; miejsce koronacji, uroczystych wjazdów i pochówków polskich władców.

Na uwagę zasługuje tu szczególnie kolekcja portretów polskich królów obraz Wjazd Jadwigi Władysława Rossowskiego, makieta późnogotyckiego miasta oraz olbrzymia panorama

Wystawa “Z dziejów i kultury Krakowa” przedstawia też ważny etap w dziejach miasta – początki samorządu miejskiego . W sali związanej z władzami miejskimi możemy zobaczyć kopię dokumentu lokacji z 1257 roku oraz unikatowe pamiątki, przechowywane niegdyś w ratusznym skarbcu – pierścień, berełko , krucyfiks i Ladę Rady Miejskiej.

Sala cechowa

Niezwykle cenne przedmioty związane z dawnymi organizacjami cechowymi zebrano w sali, próbującej zrekonstruować dawną gospodę cechową. Oprócz przedmiotów należących do starszego cechowego w sali możemy podziwiać również wspaniałe zabytki, ilustrujące życie codzienne, święta i obyczaje wewnątrzcechowe. Wśród nich na szczególna uwagę zasługuje kolekcja pięknie malowanych i rzeźbionych skrzyń cechowych , siedemnastowiecznych buzdyganów oraz obesłania, symbolizujące misje posłańców.

edne z najcenniejszych eksponatów ilustrujących przeszłość Krakowa znajdują się w pomieszczeniu prezentującym unikatowe dokonania złotników. Szczególnie warto zwrócić uwagę na dwie miniatury portretowe zwane również rychtradami, przedstawiające faktycznie żyjące w Krakowie postacie: Grzegorza Przybyłę – rajcę i złotnika oraz jego żonę Katarzynę.

Tablica św. Eligiusza

Gdy zwiedzamy salę złotnictwa, eksponatem przykuwającym naszą uwagę, jest tablica wykonana w Norymberdze, prezentująca patrona złotników – św. Eligiusza we wnętrzu dawnej pracowni. Nastepnie, najciekawsze obiekty związane z przeszłością krakowskiego handlu i kupiectwa prezentowane są w sali będącej pod opieką Krakowskiej Kongregacji Kupieckiej.

Kolejne pomieszczenia ekspozycyjne przenoszą zwiedzających do czasów polskich zrywów narodowych. Ważne miejsce w tej części zajmuje sala, w której zgromadzono wiele dokumentów, pamiątek i obrazów związanych z osobą Tadeusza Kościuszki oraz przebiegiem powstania 1794 roku. Sporo przedmiotów prezentuje uroczystości pogrzebowe Naczelnika oraz szczególny kult, jakim w Krakowie go otaczano.

Sala Powstań Narodowych

Wystawa sygnalizuje również role Krakowa w czasie powstania listopadowego, efemerycznego krakowskiego, Wiosny Ludów oraz zrywu styczniowego.

Scenariusz krzysztoforskiej ekspozycji uwzględnił również losy miasta po Kongresie Wiedeńskim w 1815 roku, który to doprowadził do utworzenia odrębne go państewka; namiastki polskości – Wolnego Miasta Kraków.

Wiele ciekawych eksponatów zostało zaprezentowanych w sali poświęconej dobie autonomii galicyjskiej, charakteryzującej się nie tylko przemianami ekonomicznymi ale i bujnym rozkwitem życia naukowego, kulturalnego oraz artystycznego. Znajdziemy tu szereg zdjęć, portretów czy medali prezentujących polityków i artystów, którzy swoimi działaniami wywarli znaczący wpływ na losy miasta i jego atmosferę (między innymi Józefa Dietla, Mikołaja Zyblikiewicza, Juliusza Leo, Jana Matejkę, Jacka Malczewskiego, Juliana Fałata, Pawła Popiela )

Wymarsz I Kompanii kadrowej, J.Kossak

oraz pamiątki prezentujące uroczystości patriotyczne. Osobne miejsce zajmują obiekty związane z okresem I wojny światowej i działalnością Legionów Polskich.

W Sali II Rzeczypospolitej na uwagę zasługuje bogata kolekcja pamiątkowych urn , przypominających akcję sypania Kopca Józefa Piłsudskiego na Sowińcu.

	Galeria – kolekcja dawnych widoków Krakowa
	Galeria – kolekcja dawnych widoków Krakowa

Dopełnieniem wyprawy po dawnych dziejach Krakowa jest muzealna galeria malarstwa, urządzona w pomieszczeniu , które jak się wydaje i w dawnych wiekach pełnilo podobną rolę.

Podziwiając tu prace miedzy innymi Michała Stachowicza, jego syna Teodora Baltazara, Józefa Brodowskiego, Jana Nepomucena Głowackiego, Aleksandra Gryglewskiego, Erazma i Stanisława Fabijańskich, Stanisława Tondosa , zwiedzający mogą prześledzić na ich obrazach, przemiany urbanistyczne i architektoniczne, jakim podlegało miasto w ciągu wieków.

W oddzielnej salce zaprezentowano najstarsze dokumenty ikonograficzne, wykonane technikami graficznymi jako ilustracje do kosmografii i opisów świata.

Widok Krakowa pochodzący z Kroniki Świata Hartmanna Schedla

To tutaj znajduje się słynny, najstarszy widok Krakowa, powstały jako ilustracja do “Kroniki świata” Hartmanna Schedla oraz piękne panoramy z
początku XVII stulecia – ilustracje do dzieła “Civitates orbis terrarum” Georga Brauna i Franza Hogenberga.